Jesú Kriste, þig kalla ég á

Passíusálmar: 9. sálmur, 21. sálmur

Þessi lagboði er frá þýska laginu „Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ“ (1535). Hann kemur ekki fyrir í Gröllurum en er í Hólabókum 1589 og 1619. Þar er hann með einu viðbótaratkvæði í 7. hendingu og tveimur viðbótaratkvæðum í 8. hendingu. Þetta lag er því öðru vísi en í dönskum og þýskum sálmabókum og orðið að séríslenskri gerð.

„Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ“: 9: 8 7 8 7 8 7 4 6 7
„Jesú Kriste, þig kalla´ ég á“:       9: 8 7 8 7 8 7 5 8 7

Í bók Jónasar Jónssonar Passíusálmar með fjórum röddum frá 1906-07 er lagið við þessa Passíusálma eins og í Hólabókunum. Í bók Péturs Guðjónssonar Íslenzk sálmasaungs- og messubók með nótum frá 1861 er laginu breytt í samræmi við þýska lagboðann. Í Sálmasöngsbók1936 er í efnisskrá fyrir 9. og 21. Passíusálm vísað á þennan lagboða nr. 95 þar sem hann er einnig eins og þýski lagboðinn. Í Sálmabók 1972 eru ekki vers úr 9. Passíusálmi en tveir sálmar eru með versum úr 21. Passíusálmi; sálmur nr. 230 (5. vers) og nr. 371 (13. vers). Þar er vísað til lagboðans í Sálmasöngsbókinni, en ekki er hægt að syngja þá rétt nema að bæta við tónum. Í Sálmabók 1997 er lagið við þessa sálma eins og íslensk gerð lagboðans er í Hólabókunum.

Laggerð þeirra systkina Skarphéðins og Valgerðar er það fjarlæg lagboðanum að það er varla hægt að sjá að lagið sé skylt honum. Lag Bjarna Þorsteinssonar í Íslenzk þjóðlög (s. 732) er nokkuð líkt því söngdæmi sem ég valdi.

Við niðurskrift nótnanna var stuðst við söng Skarphéðins Gíslasonar (f. 1895) á Vagnstöðum í Suðursveit og systur hans Valgerðar Gísladóttur (f. 1898). Upptökuna gerði Hallfreður Örn Eiríksson 1967. Tóntegund: Frekar mixólydísk en dúr sem endar á 5. skalatóni.

Texti og nótur: © Smári Ólason 1998–2001.